Bu hafta güncel bir konu olan kene ısırması ve Kırım-Kongo kanamalı ateşi hastalığı konusunda bilgi vereceğim.
Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA), Nairovirüs adı verilen mikroorganizmaların neden olduğu ateş, özellikle cilt içine ve diğer vücut bölgelerine kanama gibi bulgular ile seyreden kene kaynaklı bir enfeksiyon hastalığıdır. Virüs, sığır, koyun, keçi, yabani tavşan ve tilki gibi hayvanlardan tespit edilmiştir. Güney Doğu Avrupa ve Güney Afrika arasında göç eden göçmen kuşlar üzerinde bulunabildiği gösterilmiştir. Bu kuşların virüsün iki kıta arasında taşınmasına yol açabildiği düşünülmektedir.
İnsanlar virüsü; kenelerin yapışması/kan emmesi sırasında salgıladıkları tükürük salgısı ile, kenelerin çıplak elle ezilmesi sırasında temasla, kanında virüs bulunan hayvan ve insanların kanlarıyla çıplak elle temas sonucu alabilmektedirler.
Hastalık mevsimsel özellik göstermektedir. Genel olarak mayıs ve ekim ayları arasında daha sık karşılaşılmaktadır.
Hastalık için çiftlik çalışanları, çobanlar, kasaplar, mezbaha çalışanları, hayvancılık ile uğraşanlar, veteriner hekimler, veteriner sağlık teknisyenleri, akut hastalarla temas olasılığı bulunan salgın bölgelerde görev yapan sağlık personeli, askerler, kamp yapanlar risk altındadır.
Kene tarafından ısırılma ya da kene ile temas sonrası virüsün alınması ile genellikle 1-3 gün içinde hastalık belirtileri ortaya çıkar. Bu süre 9 güne kadar uzayabilir. Hasta insan ve hayvanların kan ve vücut sıvıları ile temastan sonra ise 5-6 gün içinde belirtiler gözlenebilir; bu süre 13 güne kadar uzayabilir.
İnsanlarda hastalık ateş, ani başlayan baş ağrısı, yaygın kas ağrıları, kırıklık, halsizlik, bulantı-kusma, ishal, iştahsızlık ve kanama ile kendini gösterir. Gövde, kol ve bacaklarda cilt içi kanamalar görülebilir. Burun ve dişeti kanamaları gibi değişik vücut alanlarında kanamalar da bulunabilir.
Hastalığın bulaşmasını önlemek ve korunmak için şu işlemler uygulanabilir: Hayvanlarda kene mücadelesi yapılmalıdır. Su kenarları ve otluk alanlar gibi kenelerin yoğun olarak bulunabileceği yerlere gidildiğinde, vücudu örtecek giysiler giyilmeli; pantolon paçaları çorap içine alınmalı, mümkünse çizme kullanılmalıdır. Eve gelindiğinde elbiseler ve vücut kene yönünden mutlaka kontrol edilmelidir. Keneler vücuttan uzaklaştırılırken bir cımbız yardımıyla deriye yapıştığı yerden tutulmalı ve çivi çıkarır gibi sağa sola oynatarak çıkartılmalıdır. Keneler elle kopartılmamalı ve patlatılmamalıdır. Keneleri vücuttan uzaklaştırmak amacıyla üzerine sigara basmak, gazyağı dökmek gibi yöntemlere başvurulmamalıdır. Eldivensiz olarak insan ve hayvan kanlarına temas edilmemelidir. Korunmak için ayrıca, kenelerin yaygın olarak yaşadığı bölgelerde bulunan kişiler, repellent olarak bilinen böcek uzaklaştırıcı ilaçları vücutlarına sürerek ya da elbiselerine emdirerek kullanabilirler.
Görüşmek üzere hoşça kalın
